برندزلینک

مرجع لینک

برندهای برتر

افزایش رتبه

افزایش محبوبیت

افزایش ترافیک

نسبت هنر و حقیقت

نسبت هنر و حقیقت

نیچه هنر را برتر از حقیقت می داند و می گوید اگر هنر نبود، حقیقت ما را نابود می کرد. امّا حقیقت در نظر او، چنان که اشاره رفت، امری متکثّر و نسبی و جعلی و غیرواقعی است و در چارچوب پرسپکتیوها و برداشت ها و نگرش های متضاد فلسفی معانی متعددی می یابد.
قابل ذکر است که امر حقیقی در عرف فلسفه های جزمی، مفهومی واحد است و کلیت و جامعیت دارد و اطلاق آن به مصادیق متعدد از کلیت آن نمی کاهد. این مفهوم در عرف فلسفی ماهیتی پایدار و غیرقابل تغییر دارد.نیچه با این نظریه ی حقیقت موافق نیست.

وی همان نظریه ی پیشفرض ها و پرسپکتیوها را در تلقی حقیقت لحاظ می کند. از این جا پرسشی از ماهیت حقیقت نمی کند و به پرسش از امور حقیقی محدود می شود و از این نظر به سخن هیدگر، او از بحث ماهیت می گریزد. بنابراین نیچه نیز مانند همه فیلسوفان از سقراط و افلاطون تاکنون ناخواسته از ماهیات غافل می شود و به جای ماهیت مصداق آن را اصل می گیرد.

در حقیقت نیچه به همان نحوی با ماهیت مواجه می شود که از دوران افلاطون آغاز شده است، یعنی از دوره ی افلاطون نانظر متافیزیکی و فلسفی از ماهیت حقیقت دور افتاده و صرفاً به مصادیق آن پرداخته است.

از روزگار کهن فلاسفه همواره و پیوسته در همین ورطه گرفتار بوده اند. دکارت حقیقت را یقین ذهنی می دانست. کانت بین حقیقت شبه متعالی و حقیقت تجربی قایل به تفکیک بود و حقیقت را به انتزاعی و انضمامی قسمت می کرد. نیچه حقیقت را نوعی خطا می شمارد. همگی این فلاسفه در یک مشکل باهم شریک اند و آن غفلت از ماهیت حقیقت و پرداختن بیش از حدّ به مصادیق آن است.

از عصر رنسانس، حقیقت به علم جدید تعلّق گرفت و موضوع آن محسوب شد. به دیگر سخن چیزی حقیقت انگاشته می شد که از دنیای علم جدید سیراب شود. به همین اعتبار امر حقیقی عبارت گردید از چیزی که از طریق شناخت علمی دانسته شود.

هیدگر می گوید غفلت از ماهیت حقیقت خود دلیل بر غفلت از ماهیت وجود است. اکثر فلاسفه در مورد مفهوم حقیقت سخن به میان آورده اند، اما از ماهیت آن غافل شده اند. چنان که در نظر افلاطون دانایی و علم به مُثُل و صورت های متأصله تعلّق می گیرد.

معیار دانایی و شناسایی در نظر افلاطون و اتباع او درجه ی اشراف به صُوَر و مُثُل Eidos عالم بالا است و از آن رو که صُوَر مزبور فوق حسی ماورای طبیعی اند، مبنای دانایی و علم ماورای طبیعی تلقی می شود. افلاطون دیدار این صورت های معقول و ماورای حسی را تیوری و نظر Theoria نام می نهد.

یعنی او نحوه و سطح دید انسان را به وجود، امری فوق حسی و ایده آل تلقی می کند، و دانایی را تابع نحوه ی دید انسان می گیرد و این به نحوی مقدمه ی طریقتی است که به سوبژکتیویته در تاریخ جدید تبدیل می شود.

نیچه گرچه مدعی واژگونی مشرب افلاطونی است، اما راه او نیز به افلاطون بازمی گردد، به نحوی که هیدگر در مقاله ی وجهه نظر افلاطون در باب حقیقت او را افلاطونی تر از همه فلاسفه ی و پایان منطق نیهیلیستی و هزار پانصدساله ی غرب تلقی می کند، زیرا نیچه وضع دیداری آدمی را که افلاطون مدار دانایی قرار داده بود، مطلق می کند. او تحقّق نفس و اراده ی به قدرت و اراده ی این نفس استعلایی را مطلق می کند و چونان فیلسوفان پوزیتیویست و تحصلّی نیز نظری منفی دارد.

نیچه واژگونی سلسله مراتب افلاطونی را بر پایه ای تاریخی قرار می دهد و این حادثه را در سیر تاریخی نیست انگاری می بیند. بدین معناست که در سیر تاریخ غرب والاترینِ ارزش ها بی اعتبار می شوند، از جمله ساحت فوق حسی، که خود نتیجه ژرف اندیشی و تأمل نیهیلیستی مطلق نیچه در تاریخ فلسفه غرب است.

به عقیده ی نیچه فلسفه ی فوق حسی در گذر از دوران افلاطون به عصر حاضر، در غرب اعتبار اولیه خود را از دست داد و نوعی نیست انگاری به جای آن مستقر شد. هیدگر می گوید تأکید یکسویه افلاطون بر ساحت فوق حسی موجب بی اعتباری آن گردیده، و راه را برای ظهور و گسترش نیست انگاری مدرن هموار ساخت.

وی افزود باید در پرتو هنر از این نیست انگاری گذشت و هنر را چون چالشی در برابر نیست انگاری قرار داد. بدین ترتیب نیچه نظر افلاطون را در اندیشه های خود واژگون ساخت و ما برای درک ماهیت این واژگونی به ناچار بایستی به مناسبت حقیقت و هنر از دیدگاه او بپردازیم....

منبع : برندزلینک

www.brandslink.ir

ارسال شده در تاریخ : 15 اسفند 1392 ساعت 17:02

بازگشت به صفحه اصلی مقالات

نظرات کاربران

هیچ نظری ثبت نشده

ارسال نظر

برای ثبت نظر ابتدا با حساب کاربری خود وارد سایت شوید

ارسال کننده
نام ونام خانوادگی : : rezasharif
نام کاربری : gharibe12
تاریخ عضویت : 1 اسفند 1392
تعداد مقالات ارسالی : 577
تعداد لینک ها : 0