برندزلینک

مرجع لینک

برندهای برتر

افزایش رتبه

افزایش محبوبیت

افزایش ترافیک

پرورش شترمرغ

پرورش شترمرغ

همانگونه كه همگي مطلع هستيم از ابتداي خلقت بشر علي رغم افزايش مداوم جمعيت ، منابع تامين كننده احتياجات همواره ثابت بوده و طي ساليان ، تنها راهها و روش هاي بهره برداري از اين منابع تغيير كرده اند يعني در طي سالهاي گذشته بشر با استفاده از روشهاي نوين علمي اقدام به تجهيز و به تبع آن افزايش ميزان بهره برداري از اين منابع نموده است . كه البته در پاره اي از موارد به كارگيري برخي از اين روشها به دليل ناهمگوني با سيستم طبيعي و عدم تحقيقات كافي روي اثرات دراز مدت آنها پيش از استفاده وسيع ، منجر به وارد آمدن خسارات غير قابل جبراني به اكو سيستمهاي مناطق مورد اجرا گرديده است . كه از اين ميان مي توان به تكثير و پرورش گونه هايي از از آبزيان غير بومي در آبهاي شمالي ايران بدون توجه به اثراتي كه در دراز مدت بر روي گونه هاي غير بومي خواهند داشت و يا استفاده از سم د.د.ت و پيامد هاي ناشي از آن اشاره كرد .

با توجه به مطالب ذكر شده اهميت استفاده از روشهاي علمي نوين و كارآمدي كه همراه با افزايش ميزان بهره‌وري و توليد، داراي بيشترين سازگاري با محيط و عوامل طبيعي، و خصوصاً شرايط بومي و ويژگيهاي اكوسيستم هر منطقه بوده و كمترين زيانها و تغييرات را در پي داشته‌باشد به خوبي آشكار مي‌گردد. در حقيقت بايد گفت طی چند سال اخير و همزمان با رشد و توسعه صنعت پرورش شترمرغ در سراسر دنيا شاهد بوجود آمدن انجمنها و موسساتی هستيم که برای حفظ، رشد، ارتقاء و تامين بازار فروش در تلاش اند و از اين رو اين انجمنها بعنوان يک عنصر اصلی در رشد اقتصادی اين صنعت محسوب می گردند. متعاقب اين تحولات و انجام تحقيقات بيشتر بر روی محصولات توليدی اين پرنده و نتيجتاً دستيابی به فاکتورهای مهمی که باعث افزايش رتبه محصولات اين پرنده نظير گوشت، پوست و … در مقايسه با ساير دامها می گردند و در نتيجه افزايش روز افزون تقاضا در بازارهای جهانی بسياری از افرادی که تا پيش از اين آينده اين صنعت را مطلوب ندانسته و در آن شرکت نمی کردند هم اکنون به اين نتيجه رسيده اند که تحولات محيطی به سرعت در حال رخ دادن بوده و بسياری از اين تحولات مثبت نشان دهنده ارتقا صنعت پرورش شترمرغ به جايگاه يک صنعت بسيار مفيد، اشتغال زا و سود آور می باشند، لذا کم کم شاهد آن هستيم که حجم سرمايه گذاری در اين صنعت در حال افزايش بوده و ما شاهد رشد روز افزون تعداد مزارع در سطح جهان می باشيم .

گسترش صنعت پرورش شترمرغ از آفريقای جنوبی به ساير نقاط جهان نشان داد که توسعه اين صنعت از سطوح پايين آغاز و باعث ايجاد بازارهای جديد و توليدات بيشتر گرديده است. اگر تا چند دهه گذشته ارزش اين پرنده بيشتر معطوف به پر و جنبه های تزئينی آن می گرديد امروزه و با توجه به افزايش سطح دانش عمومی و تخصصی در مورد محصولات گوناگون اين پرنده توليدکنندگان و مصرف کنندگان توجه ويژه ای به شترمرغ بعنوان توليدکننده گوشت قرمز با کيفيت بالا و متضمن سلامتی مصرف کنندگان معطوف داشته اند که با توجه به خواص ويژه غذايی خود و نداشتن مشکلات ساير دامها می تواند نقش به سزايی را در توليد گوشت قرمز سالم و کاملاً مطمئن جهت تامين نيازهای غذايی مردم جهان بعهده گيرد.

البته لازم به ذکر است که بعلت جوان بودن اين صنعت اطلاعات زيادی در خصوص نحوه نگهداری و پرورش آن در دسترس نمی باشد در حاليکه بايستی اين صنعت را از جهات بسياری مانند پرورش و توليد و جنبه های ژنتيکی و اصلاح نژادی، رفتارشناسی، تجهيزات مورد نياز و … مورد بررسی قرار داده و کمبودهای آنرا توسط تحقيقات علمی انجام گرفته برطرف نمود تا بدين ترتيب شاهد برطرف شدن مشکلات موجود و ارائه تکنيکهای پرورشی کار آمد باشيم تا بتوان بدنبال آن به بيشترين ميزان برگشت سرمايه و کمترين ريسک سرمايه گذاری دست يابيم که اين امر نيازمند وجود ارتباطات و روابط گسترده پرورش دهندگان با يکديگر و با انجمنهای علمی تحقيقاتی بازرگانی می باشد .

با توجه به مطالب ذكر شده اهميت استفاده از روشهاي علمي نوين و كارآمدي كه همراه با افزايش ميزان بهره‌وري و توليد، داراي بيشترين سازگاري با محيط و عوامل طبيعي، و خصوصاً شرايط بومي و ويژگيهاي اكوسيستم هر منطقه بوده و كمترين زيانها و تغييرات را در پي داشته‌باشد به خوبي آشكار مي‌گردد

با توجه به اينكه كشور ما در بخش كشاورزي و دامپروري از ظرفيتهاي عظيم و ويژه‌اي برخوردار مي‌باشد، سرمايه‌گذاري در اين بخش مي‌تواند علاوه بر تامين غذا و قطع وابستگي از واردات منابع پروتئيني مورد نياز كشور از جهت اشتغال‌زايي نيز مورد توجه قرار گيرد و با ايجاد فرصتهاي جديد شغلي گام مهمي را در تامين آينده جوانان ايفا كند.

تاريخچه

بيش از ۲۰ ميليون سال پيش اجداد شترمرغها در منطقه ای گسترده از اسپانيا در غرب تا چين در شرق ساکن بوده اند و در حدود يک ميليون سال پيش اين پرندگان به آفريقا مهاجرت کرده و در شمال و شرق و جنوب اين قاره اقامت گزيدند. تصاوير به جا مانده از شترمرغها در حکاکی ها و نقاشی های متعلق به ۱۰۰۰۰-۵۰۰۰ سال قبل از میلاد مسیح مشاهده شده است. طبق گزارش laufer از پوسته های خالی تخم ها به طور معمول به عنوان فنجان استفاده می کردند که اولين مورد مشاهده به حدود ۳۰۰۰ سال قبل از ميلاد مسيح برمی گردد. در حدود هشت قرن پيش از ميلاد مسيح پادشاهان آشوری جهت نشان دادن علاقه و احترام به مقامات ديگر کشورها شترمرغ کشتار می کردند. همچنين اشاراتی نسبت به گوشت و پر اين پرنده در خطوط هيروگليف مصر باستان مشاهده شده است. اين پرنده جهت ادای احترام بعنوان پيشکش به محضر فرعون برده می شد که تاييديه اين مطلب در کتيبه های موجود در موزه بريتانيا به وضوح قابل مشاهده است.

همچنين در کتب مقدس نيز چندين بار به نام شترمرغ اشاراتی شده است بطوريکه در تورات کهن از شترمرغ بعنوان موجودی خشن که نسبت به فرزندانشان رفتاری بسيار خشن دارند ياد گرديده و يهوديان مصرف گوشت اين پرنده را حرام می دانند. همچنين در زمان مصر باستان از پرهای شترمرغ بعنوان مظهر عدالت و انصاف نام برده شده است. اسناد و مدارک باقيمانده از چين قديم حاکی آن است که به امپراطور و پسر بهشت تخم شترمرغ هديه داده می شده است. يونانی ها و مصريان کلاه های خود را با پرهای شترمرغ تزئين می کردند و در بريتانيا نيز بسياری از هنگ ها و گروه های نظامی جهت تزئين کلاههای پوست خرس خود از پرهای سياه رنگ شترمرغ استفاده می کردند. توضيحاتی از ظاهر و صفات و حالات اين پرنده در آثار ارسطو و آيليان و زنوفن که برای اولين بار شترمرغ را در عربستان ديده مشاهده می شود. بر طبق شواهد تاريخی امپراطور رومی الاگابالوس در يکی از جشنهای مجلل خود جهت پذيرائی ميهمانانش از مغز ۶۰۰ شترمرغ استفاده کرد.

شروع پرورش در جهان

برای قرون متمادی تامين درخواست پرو گوشت اين با روند کشتار آنها در حيات وحش همراه بود. اولين تلاشهای ثبت شده جهت پرورش شترمرغ در سالهای ۱۱۲۵ تا ۱۱۹۰ ميلادی توسط امپراطور بارباروسا انجام گرفت. اما نخستين مزرعه پرورش موفق در سال ۱۸۵۷ و در الجزاير راه اندازی شد. در حدود دهه ۱۸۶۰ میلادی در Karoo آفریقا و ایالت شرقی آفریقای جنوبی ، شترمرغ برای تولید پر و استفاده در تزئینات و مد پرورش داده شد .

اختراع دستگاه جوجه کشی (incubator) شترمرغ توسط Arthur در سال ۱۸۶۹ محرک مناسبی برای مزارع پرورش محسوب می شد و به دنبال آن درآمد حاصل از پرورش شترمرغ به منظور تولید پر ، باعث تحریک گسترش مزارع در آفریقای جنوبی به خصوص اطراف Oudtshorn در Karoo شد و این روند با وجود رکود اقتصادی ۱۸۸۳الی ۱۸۹۰ و ۱۸۹۴ الی ۱۸۹۹ ادامه یافت . اوایل قرن ۲۰ مزارع شترمرغ به خوبی گسترش یافتند .

در سال ۱۹۳۱ افزایش نسبی درآمدهای بدست آمده را ناشی از تولید پر عنوان کردند بطوريکه در سال ۱۹۳۱ پر بعنوان چهارمين کالای صادراتی آفريقای جنوبی مطرح شد.پس از وقوع جنگ جهانی اول و تغيرات مد حاصل از اختراع ماشينهای تندرو که جای درشکه ها را گرفتند و به دنبال آن کاهش تقاضای پر سبب شد تا بازار تجارت پر با رکورد عميقی مواجه شده و تعداد پرندگان در مزارع به سرعت کاهش يابد.

طی آن مزارع بسيار کمی توانستند با وجود اين مشکلات در آفريقای جنوبی باقی بمانند. در سال ۱۹۲۵ اتحاديه ها و شرکت های تعاونی بسياری جهت رفع مشکلات و تثبيت قيمتها و از بين بردن رکورد اقتصادی موجود داير شدند. به دنبال آن وقوع جنگ جهانی دوم باعث تجديد استفاده از پر در صنعت مد گرديد و همچنين افزايش آگاهی عمومی نسبت به ارزشهای غذايی گوشت منحصر به فرد اين پرنده موجب رويکردی دوباره به پرورش صنعتی اين پرنده در جهان گرديد.

در سال ۱۹۴۵ اتحادیه Klein karoo land boa kooperasie با نام اختصاری KKLK در Karoo تاسیس گردید که این امر موجب تثبیت بازار تجارت پر شد . در اوایل دهه ۱۹۵۰ همزمان با این تحولات بازار تجارت چرم نیز رو به توسعه نهاد . انجمن KKLK تا سال ۱۹۵۹ روی تولید شترمرغ نظارت و کنترل آنرا بعهده داشته و به طور عمده مسئول معرفی چرم شترمرغ بعنوان يک محصول لوکس در درجه اول و به دنبال آن توليد پر در درجه دوم بود. در سال ۱۹۶۳ انجمن KKLK یک کشتارگاه ابتدائی برای توليد گوشت نمک سود احداث نمود. اولین دباغ خانه چرم نیز در Oudttshoorn و در سال ۱۹۶۹ ساخته شده و در سال ۱۹۷۴ گسترش یافت و به دنبال آن کشتارگاه جديدی در سال ۱۹۸۱ تاسيس گرديد.

بيش از ۱۵-۱۰ سال گذشته توليد و درخواست برای گوشت شترمرغ بعنوان يک محصول اصلی افزايش يافته و مزارع شترمرغ در اکثر نقاط جهان به خصوص در آفريقای جنوبی با کشتار ساليانه حدود ۰۰۰/۱۵۰ قطعه شترمرغ مسئوليت تامين اين نياز جهانی را بعهده داشته اند. گرچه در ابتدای امر چرم بعنوان محصول اصلی و ابتدائی شترمرغ عنوان می گرديد اما در طول دهه نود فعاليت در بازار تجارت گوشت شترمرغ افزايش چشمگيری يافت و اين حرکت رو به رشد تا کنون نيز ادامه دارد به طوريکه از سال ۱۹۹۳ تعداد پرندگان کشتاری به طور ساليانه افزايش پيدا کرده و در حال حاضر به بيش از ۰۰۰/۳۰۰ قطعه در سال رسيده است.

چگونگی گسترش این صنعت در جهان

در آغاز سود ناشی از توليد پر در مزارع شترمرغ سبب پيشرفت و ترقی قابل توجهی در صادرات پرنده به ايالت متحده آمريکا، اروپا، شمال آفريقا، امريکای جنوبی، استرالیا و … گردید . البته در آن هنگام و به منظور حمايت از اين صنعت صادرات پرنده زنده و بالغ از سوی دولت آفريقای جنوبی تحريم گرديد و اين دولت تنها صادرات تخم را در سال ۱۹۰۶ مجاز می دانست. با رکود اقتصادی بازار تجارت پر بيشتر پرندگان کشتار شدند بطوريکه در سال ۱۹۲۱ تنها ۲۳۱ پرنده در ايالت متحده آمريکا و استراليا و اروپا زنده ماندند.با شروع دهة ۱۹۸۰ در اسرائيل مزارع پرورشی به سرعت توسعه يافته و پرورش و کشتار آنها در اين کشور صاحب رتبة دوم پس از آفريقای جنوبی گرديد. توجه به پرورش شترمرغ در ايالات متحده آمريکا و کانادا بوسيله واردات پرنده و تخم نطفه دار افزايش يافته و هم اکنون نيز بازار خوبی جهت پرورش و کشتار اين پرنده در کشورهای فوق وجود دارد. از سوی ديگر استراليائی ها نيز صنعت پرورش شترمرغ را توسعه دادند گرچه هم اکنون تنها به طور محدود برروی ذخاير ژنتيکی پرندگان نيمه وحشی کارمی کنند.

همچنين بيشتر کشورهای اروپائی نيز از سال ۱۹۹۰ پرورش شترمرغ را بر پايه واردات از آفريقا و اسرائيل قرار داده و توانستند در آن سالها به مرحله کشتار نيز دست يابند اگرچه در حال حاضر بدليل افزايش هزينه های توليد در اين کشورها و امکان واردات گوشت ارزانتر از ساير کشورهای توليد کننده توليد شترمرغ در اروپا از رونق کمتری نسبت به سالهای گذشته برخوردار گرديده است. همزمان با اين تغيير و تحولات صنعت پرورش شترمرغ در سطح بين المللی کشورهای آفريقايی نيز به عنوان بنيانگذاران اين صنعت شروع به توسعه سيستم های پرورشی مزارع خود نموده اند چنانکه بطور مثال مزارع Namibia ناميبيا بطور عمده بر پايه پرندگان اصيل با خصوصيات ژنتيکی خوب طرح ريزی شده و مزارع زامبيا Zambia بر پايه شترمرغ محلی و زيرگونه های بومی آن منطقه قرار گرفته و در سال ۱۹۹۵ به مرحله کشتار نزديک شدند.

علاوه بر کشورهای مذکور در ساليان اخير شاهد توسعة اين صنعت به کشورهايی در شرق بوده ايم و آنها توانسته اند به موفقيتهای خوبی در اين زمينه دست پيدا کنند بطوريکه کشور چين در آسيا در سال گذشته ميزان کشتار نسبتاً خوبی را داشته است. البته لازم به ذکر است که شکستن تحريم صادرات پرنده زنده از آفريقای جنوبی در سال ۱۹۹۷ سبب صادرات پرنده زنده و تخم نطفه دار گرديد که اين روند باعث پيشرفت و ترقی مزارع بومی شده و آنها قادر گرديدند تا بازار جديدی را برای خود بوجود آورند.تمامی تلاشهای انجام گرفته جهت ارتقا، رشد و گسترش اين صنعت در جهان باعث گرديد تا طی ساليان گذشته شاهد پيشرفت روز افزون اين صنعت در جهان و تاسيس مزارع جديد پرورشی در سراسر دنيا باشيم بطوريکه کشورهايی نظير چين، ترکيه، عربستان، ايران و … در آينده ای نزديک سهم به سزائی را در توليد جهانی در اين صنعت بعهده خواهند گرفت .

شروع پرورش در ایران

طي چند سال اخير صنعت پرورش شترمرغ با هدف ايجاد يك منبع پروتئيني جديد و مطمئن كه عاري از مشكلات دامهاي ديگر از نظر بيماريها، كمبود مواد غذايي مناسب جهت تغذيه دام و ….. باشد، جهت افزايش توليد گوشت قرمز كه يكي از مواد اصلي و پر مصرف در رژيم غذايي ما ايرانيان به شمار مي‌رود ايجاد گرديد.با توجه به اينكه ايران از لحاظ موقعيت جغرافيايي و اقليمي مكاني مناسب جهت پرورش اين حيوان به شمار رفته و جز مناطق مرطوب شمال كشور و همچنين نقاط ناهموار و پرشيب كوهستاني در باقي مناطق امكان پرورش با بازدهي مناسب و مطلوب به خوبي وجود دارد، امروزه ما شاهد افزايش روزافزون مزارع پرورشي در سطح كشور مي‌باشيم كه انشاالله در آينده‌اي نزديك نقش به سزايي را در تامين گوشت قرمز مورد نياز كشور ايفا خواهند كرد.

ازطرفي نيز طي چند ماهه اخير شاهد تغييرات عمده‌اي در بازار بين‌المللي محصولات شترمرغ بوده‌ايم كه درصد بسياري از اين تغييرات پي‌آمد كناره‌گيري اغلب پرورش‌دهندگان اروپايي از عرصه توليد به دليل قيمت تمام شده بالاي محصول، شرايط اقليمي نامناسب و هزينه‌هاي بالاي توليد و نيز ورود محصولات كشورهايي نظير چين با بهايي به مراتب پايينتر از رقباي اروپايي بوده‌است.با توجه به اين نكات و خروج توليدكنندگان اروپايي از عرصه رقابت و از طرفي افزايش روزافزون تقاضا در بازار مصرف محصولات شترمرغ، محصولات توليدي كشور ما به لحاظ كيفيت مطلوب و قيمت تمام شده مناسب مي‌توانند جايگاه بسيار مناسبي را در بازارهاي جهاني كسب كنند افزون بر اينكه رقباي اصلي ما در اين صنعت نظير كشور چين با داشتن بازار مصرف داخلي ۵/۱ ميليارد نفري خود مجال چنداني را جهت صادرات و رقابت نخواهند يافت. با توجه بدين نكات، در صورت وجود يك برنامه‌ريزي منسجم و دقيق مي‌توان علاوه بر تامين نياز داخلي چشم به بازار سود‌آور خارج نيز داشت كه در صورت دستيابي به آن (كه چندان نيز دور از انتظار نمي‌باشد) علاوه بر صرفه‌جويي ارزي، ورود ارزهاي حاصل از صادرات محصولات اين حيوان نقش بسيار مهمي را در جهت شكوفايي اقتصادي كشور خواهد داشت.علاوه بر مسائل ذكر شده يكي ديگر از مشكلاتي كه گريبانگير صنعت دامپروري ايران مي‌باشد، كمبود و تخريب مراتع است كه اين امر در ساليان آينده مي‌تواند موجب وارد آمدن ضررهاي بسياري به اين صنعت گردد..

طبق آخرين اظهار نظر كارشناسان وسعت مراتع ايران هر سال محدودتر مي‌شود كه يكي از دلايل آن عدم وجود برنامه و استراتژي مشخص براي توليد گوشت قرمز، متناسب با مراتع ايران است. بديهي است كه اين روند تخريب مراتع اگر با همين روند كنوني ادامه يابد منجر به وارد آمدن صدمات و ضربات جبران‌ناپذيري بر پيكره زيستي و توليدي كشور خواهدشد.

بنابراين براي جلوگيري از تخريب بيشتر و همچنين جبران صدمات گذشته بايد در پي يافتن جايگزيني مناسب در مقابل گوشت قرمز گاو و گوسفند باشيم تا بدين طريق از فشار ناشي از چرا و پرورش اين حيوانات بر مراتع كاسته گردد و در اين ميان بهترين انتخاب، گزينه‌اي است كه از لحاظ تغذيه‌اي بسيار قانع‌تر و مقاوم‌تر از گاو و گوسفند بوده و همچنين وابستگي آن به وجود مراتع كمتر از اين حيوانات باشد افزون بر اينكه از لحاظ كيفيت محصول توليدي نيز داراري مقبوليت اجتماعي از لحاظ ذائقه و فرهنگ غذايي مردم باشد. . .

در همين راستا و جهت نيل بدين مقصود مي‌توان از تجربيات كشورهاي ديگر در اين امر سود جست.با نگاهي بر صنعت جهاني دامپروري در طي چندين سال اخير، خصوصاً در كشورهاي صنعتي دنيا، ما شاهد عمليات جايگزيني و ورود گوشت قرمز شترمرغ بعنوان منبعي جديد جهت تامين پروتئين قرمز به جاي گوشت قرمز گاو و گوسفند هستيم و اين امر تا جائي پيش رفته‌است كه حتي در برخي كشورها واحدهاي پرورش و توليد گوشت گاو و گوسفند اقدام به تغيير كاربري و پرورش شترمرغ نموده‌اند، علاوه بر اينكه كمبود منابع غذايي جهت تغذيه دامها و همچنين مسائل ديگر نظير شيوع بيماري جنون گاوي و …. به اين روند سرعت بخشيده‌اند

با توجه به اين تغييرات در سطح بين‌المللي طي چند سال گذشته در ايران نيز شاهد ظهور اين صنعت نوپا هستيم كه خوشبختانه با توجه به شرايط اقليمي و جغرافيايي بسيار مناسب ايران و همچنين بهره‌گيري از نيروهاي متخصص تاكنون نتايج خوبي به دست آمده است.آنچنان كه از آمارها برمي‌‌آيد تا پايان سال ۱۳۸۱ تعداد ۴۳ فقره موافقت اصولي پرورش شترمرغ مادر به ظرفيت ۳۲۱۳ قطعه و ۹۰ فقره جهت پرورش شترمرغ گوشتي به ظرفيت ۵۵۰۰ قطعه در استانهاي مختلف صادر شده‌است.همچنين در همين سال حدود ۱۵۰۰ قطعه جوجه توسط مزارع داخل كشور توليد و حدود ۲۰۰۰ قطعه نيز از كشورهاي خارجي وارد گرديد.همچنين جمعيت شترمرغ تا پايان سال ۱۳۸۱ در حدود ۴۰۰۰ قطعه و در سنين گوناگون بوده و در همين سال تعداد مراكز فعال مادر واحد بوده‌است.

مي‌توان چنين نتيجه گرفت كه بازدهي مثبت اين صنعت در ايران توجه سرمايه‌گذاران (حتي سرمايه گذاران خارجي) را بدين صنعت جلب نموده و در آينده نيز ما بايد شاهد روند صعودي اين آمارها باشيم.با توجه به اينكه گوشت قرمز در فرهنگ غذايي ايرانيان از جايگاه ويژه‌اي برخوردار بوده و يكي از اصلي‌ترين مواد مصرفي محسوب مي‌شود، اهميت توجه بدين شاخه از دامپروري به خوبي واضح است.نگاهي كوناه بر آمار توليد گوشت قرمز در كشور و همچنين واردات آن نشان‌دهنده ظرفيت عظيم اين بخش جهت توسعه مي‌باشد كه در اين راستا و با توجه به مشكلات ذكر شده، و با توجه به ظرفيتهاي ويژه كشور در جهت پرورش شترمرغ، اين گزينه مي‌تواند انتخابي مطلوب در جهت رفع اين محدوديتها به شمار آمده و حتي علاوه بر خودكفايي در بازار داخل، بازار خارجي را نيز تحت پوشش قرار دهد

ذكر اين نكته ضروري است كه بازار مصرف محصولات شترمرغ چه محصولات اصلي همانند گوشت و پوست و چه محصولات فرعي همانند وسايل آرايشي بدست آمده از روغن شترمرغ و پر و … در جهان رو به گسترش بوده و خصوصاً در بخش پوست و گوشت با توجه به مشخصات بي‌نظير اين محصولات روز به روز بر آمار مصرف آنها در جهان افزوده مي‌شود.از طرفي اگر امكانات و ابزار ويژه ايران در جهت توليد، با برنامه ساماندهي شده و مشخص به كار گرفته شود از لحاظ قيمت تمام شده محصول و همچنين كيفيت به راحتي قابليت رقابت با كشورهاي ديگر را داشته و از اين راه نه تنها مانع از خروج ارز ازكشور مي‌شويم بلكه با صادرات محصولات اين حيوان آمار صدور كالاهاي غير نفتي را افزايش داده و از اين طريق علاوه بر اشتغال نسل جوان سود قابل توجهي را عايد كشور خواهيم كرد.بر طبق مطالعات انجام شده ميزان صرفه‌جويي ارزي و سودآوري و اشتغال‌زايي اين صنعت بسيار بالا بوده و در اين مقطع حساس كنوني كه كشور با انواع تحريمات و بحرانها از جانب كشورهاي استعمارگر مواجه بوده و از طرفي آمار جمعيت جوان بيكار در كشور بالا است مي‌تواند به صنعت و شكوفايي اين بخش كمك شاياني نمايد.به هر حال اميد آن مي‌رود كه با حمايت مسئولين ذيربط و ورود قشر كارشناس و تحصيل كرده به اين بخش روز به روز شاهد پيشرفت اين صنعت نوپا باشيم.

پرورش شترمرغ - جانورشناسي

شترمرغ ها از بسیاری جهات گونه ای منحصر بفرد بشمار می آیند و همین امر باعث گردیده تا در سالهای اخیر توجهات زیادی معطوف آن گردد .

به طور مثال تخم آن در مقایسه با تخم سایر پندگان بزرگترین تخم بوده و می تواند وزنی معادل ۱ یا ۲ کیلوگرم داشته باشد اما در مقایسه با جثه پرنده ، شترمرغ دارای کوچکترین تخم در میان پرندگان می باشد . شترمرغ بزرگترین پرنده زنده روی زمین می باشد که می تواند به بلندایی در حدود ۵/۲ متر و وزنی معادل ۱۵۰ کیلوگرم دست یابد .

ostrich

این پرنده بومی آفریقا بوده و از این کشور به سایر نقاط جهان راه پیدا کرده است شترمرغهای اهلی شده در ۱۴-۱۲ ماهگی به بلوغ جسمی و در ۳-۲ سالگی به بلوغ جنسی می رسند و در این میان سن بلوغ جنسی ماده ۶ ماه زودتر از جنس نر خواهد بود . در این هنگام بلندای بدن در نرها ۹-۶ فوت و در ماده ها ۶.۵-۵.۵ فوت خواهد رسید ضمن اینکه ضمن اينکه شترمرغهای نر بالغ بطور عمده دارای پرهای سياه رنگ سطح بدن و پرهای سفيد رنگ در ناحيه زير پرها و دم می باشد در حاليکه شترمرغ ماده قهوه ای يا خاکستری روشن بوده و در زير ناحيه پر و دم دارای پرهايی به رنگ خاکستری روشن تا سفيد می باشند.

جوجه های شترمرغ در هر ماه حدود ۱۰ اينچ رشد می کنند و در ۱۲ ماهگی به قدی معادل ۲ متر و وزنی در حدود ۱۱۰-۹۰ کيلو دست پيدا می کنند. در حاليکه جوجه های جوان دارای رگه هايی به رنگ قهوه ای ، زرد و نارنجی و کرم هستند نيمچه های جوان شباهت بسياری به شترمرغ های ماده دارند. وجود پاهای بلند و گردنی افراشته باعث گرديده تا اين پرنده دارای چشمانی درشت و استثنائی باشد که در جلوی سر بطور مجزا از هم قرار گرفته اند. ضمناً گوشهای اين پرنده نيز در قسمت عقب سر واقع شده است .

ناتوانی اين پرنده در پرواز باعث می شود که شترمرغ بيشتر وقتش را به راه رفتن در محيط زندگی اش پرداخته و حتی در هنگام ترسيدن با سرعتی معادل ۷۰-۶۰ کيلومتر شروع به دويدن نمايد و برای اينکار سهم بالايی از انرژی مورد نيازش را در تاندونهای خود ذخيره سازی می کند. از لحاظ آناتومی پا، اين پرنده در مقايسه با ساير طيور منحصر به فرد بوده و تنها پرنده ای در جهان است که دارای دو انگشت از چهار انگشت اصلی می باشد که آنها را انگشتهای سوم و چهارم می نامند و اين مشخصه باعث تمايز شترمرغ ها از ساير سينه پهنان که سه انگشت دارند (به استثنای کيوی که ۴ انگشت دارد )می شود .

بالهای شترمرغ چندان توسعه يافته نبوده و استخوان جناغ سينه آنها قوس دار و فاقد Keel می باشد البته با وجود ناتوانی در پرواز ساختار استخوانهای بال و وجود کيسه های هوايی و مجاری هوا در استخوانها اين نظريه مطرح می شود که شترمرغ دارای اجدادی با قدرت پرواز بوده است .

رده بندی شترمرغ ها و نژاد های موجود

شترمرغ یا Camel bird که به خاطر شباهتش با شتر به این نام خوانده می شود در سال ۱۷۵۸ توسط لینه با نام علمی Struthiocamdus با پایه نام لاتین و یونانی Stutho camelus نامگذاری شد . این جانور به طبقه پرندگان تعلق داشته و یکی از پنج راسته متعلق به راسته سینه پهنان (Ratitae or palaeognathae) محسوب می شوند . مشخصه اصلی آنها عدم قدرت پرواز بعلت دژ نر سانس یا فقدان کامل تاج سینه (carina) می باشد که ویژگی اخیر علت اطلاق Ratites به آنها شده است زیرا در ربان لاتین به کشتی فاقد لبه زیرین یا کلک Ratites می گویند .

راسته سینه پهنان شامل ۵ راسته زیر است :

۱. شترمرغها Stru thionitirms

۲. ری آ Rhea

۳. کاسوواری Casuari formes

۴. کیوی ها Kiwis

۵. تیناموس Tinamous

- شترمرغها در زیر راسته استروتیونی فرم ها ، خانواده استروتیونیده (stru hionidae) جنس استروتیو (struthio) و گونه استروتیو کاملوس (S. camelus) قرار می گیرند .

استروتیو کاملوس شامل زیرگونه با نژاد های زیر است :

۱. استروتیو کاملوس استرالیس متعلق به آفریقای جنوبی S.C.oustralis

۲. استریوتیو کاملوس S.C.camelus که در طی قرن بیستم در آفریقای شمالی در معرض شکار و انقراض قرار گرفت .

۳. استروتیو کاملوس ماسائیکوس S.C.massaicus

۴. استروتیو کاملوس مولیبدو فانس S.C.molybdo phanes

۵. استروتیو کاملوس سیر یاکوس S.C.syriacus

زیرگونه های سیریاکوس که در بیابانهای سوریه و عربستان می زیسته اند بعلت شکار بی رویه در سال ۱۹۴۱ منقرض شده اند .

زیرگونه مولیبدوفانس متمایزترین و مشخص ترین زیرگونه بوده و برای پرورش و تولید از این زیرگونه استفاده بسیاری می شود .

برای اهداف تجاری عموماٌ از اصطلاحاتی نظیر گردن آبی ، قرمز و گردن سیاه استفاده می شود .

گردن قرمزها به زیرگونه های کاملوس و ماسائیکوس تعلق دارند و اکثر زیرگونه های ماسائیکوس به آمریکا صادر شده اند و در نتیجه قسمت اعظم شترمرغهای این کشور را گردن قرمزها تشکیل می دهند .

گردن آبی ها شامل زیرگونه های مولیبدوفانس و استرالیبس می گردند .

شترمرغهای گردن سیاه که امروزه دارای بیشترین جمعیت در میان شترمرغهای پرورشی هستند نتیجه تلاقی زیرگونه های استروتیوکاملوس و استروتیو کاملوس استرالیس می باشند . این پرنده دارای قامتی کوچک ، ساختاری خوب و توسعه یافته و پرهایی با کیفیت استثنایی می باشند که به علت زود اهلی شدن و سادگی پرورش مورد توجه قرار گرفته اند .

طی چند سال گذشته مزرعه داران سعی نموده اند تا با گرفتن هیبریدهایی از گردن سیاه ، قرمز و آبی به پرندگانی با قابلیتهای بالای تولیدی دست پیدا نمایند .

در هنگام تهیه و خرید پرندگان مادر بایستی بدین نکته توجه کافی داشت که علاوه بر انتخاب نژادی مناسب و سازگار با محيط پرورشی در انتخاب مزرعه مادر توليدکننده نيز توجه کافی مبذول گردد تا با خريد پرندگانی با قابليتهای بالای ژنتيکی و ژنوتيپ برتر دارای گله ای خوب و مناسب از لحاظ کميت و کيفيت توليد و بازدهی مناسب گردند.

نحوه آغاز يك پروژه

انواع مديريت

به طور كلي سه سيستم مديريت در شترمرغ وجود دارد كه عبارتند از :

الف - سيستم بسته يا متمركز entensive

ب- نيمه بسته يا نيمه متمركز semi intensive

ج- باز يا غيرمتمركز intensive

در سيستم هاي بسته شترمرغ ها در فضايی محدود نگهداری و با غذای آماده تغذيه می گردند اما در سيستم های باز پرندگان در مراتع وسيع آزادانه پرورش می يابند. سيستم نيمه بسته که تلفيقی از دو سيستم فوق می باشد در شرايط صنعتی کار آمدتر بوده و با استقبال بيشتری از سوی پرورش دهندگان مواجه است.

البته بايستی دقت داشت که انتخاب نوع سيستم بستگی تام به شرايط موجود از قبيل: آب و هوا، اقليم امکانات بالقوه و بالفعل، ميزان سرمايه گذاری، تعداد پرندگان و … خواهد داشت . به طور مثال در آفريقا به دليل وجود مراتع گسترده و حالت نيمه سنتی سيستم اعمالی به صورت باز و در اروپا به دليل محدوديت زمين سيستم بسته می باشد.

بايستی توجه داشت که صرفنظر از نوع سيستم اعمالی در تمامی مزارع هدف توليد گوشت و چرم و ساير محصولات اين پرنده می باشد لذا در هر مزرعه تعدادی پرنده بعنوان پرندگان مادر جهت توليد تخم نگهداری شده و از جوجه های بدست آمده از اين پرندگان جهت پرورش تا سن کشتار (۱۴-۹ ماهگی) و استحصال گوشت و پوست و … استفاده می گردد.

در ايران بدليل نوع خاص آب و هوايی شرايط موجود سيستمهای مديريتی نيمه بسته دارای اقبال بيشتری می باشند. به طور کلی در اين سيستم ها فضاهايی جهت سايبان و پناهگاه، محلهای تخمگذاری محل تغذيه و گردشگاه هايی ويژه جهت پرندگان در نظر گرفته می شود.

در هر صورت و صرفنظر از نوع مديريت اعمال شده در هر مزرعه بايستی توجه داشت که جهت بازدهی بيشتر و افزايش بهره وری نيروی انسانی شاغل در مزرعه، تقسيم کار و مسئوليتها به گونه ای انجام گيرد که علاوه بر مشخص بودن حدود وظائف و مسئوليتهای هر شخص کمترين تداخل را در امور افراد مختلف با يکديگر شاهد باشيم .

در يك مديريت پويا و موفق حدود مسئوليتها و اختيارات هر شخص کاملاً معين بوده و از تداخل وظائف افراد به خوبی جلوگيری می گردد علاوه بر اينکه ايجاد يک فضای صميمی و دوستانه که هر شخص را مجاز به ابراز عقيده و ارائه راه کار جهت حل مشکلات احتمالی موجود می نمايد موجب بروز جوی صميمانه و حالت پويا در سيستم خواهد بود. بديهی که در اين حالت در صورت وجود هرگونه مشکل احتمالی امکان يافتن راه حلی مطمئن و سريع بسيارراحتتر خواهد بود و با وجود تقسيم وظائف و روشنی حدود اختيارات و وظائف می توان از بروز مشکلات جدی اجتناب نمود .

انتخاب و خريد گله مادر

صرفنظر از نوع روش انتخابی جهت شروع يک پروژه مهمترين گام جهت آغاز کاری موفق تهيه پرندگانی مناسب با ذخائر ژنتيکی مطلوب جهت تشکيل گلة مادر می باشد. انتخاب يک گلة مادر به عوامل مختلفی از قبيل: نوع آب و هوای منطقه، ميزان زمين و تاسيسات موجود، هدف توليد و نوع و ميزان سرمايه گذاری بستگی دارد.

بطوريکه هنگام تهيه پرندگان بايستی دقت داشت که شرايط اقليمی مزرعه مبداء و مقصد تا حد امکان بيشترين تشابه را به يکديگر داشته باشند که اين امر مطمئناً تاثير مطلوب تری را در سازگاری سريعتر پرنده با محيط جديد خواهد داشت از طرف ديگر تاسيس مزرعه تنها توليد تجاری گوشت و پوست و ساير محصولات را بعنوان هدف اصلی در نظر بگيريم پرندگانی مناسب خواهند بود که دارای توانايی های بيشتر در توليد می باشند اما اگر هدف اصلاح نژاد و توليد پرندگان اصلاح شده با ذخاير ژنتيکی بالا جهت فروش به مزارع مادر می باشد بايستی پرندگانی مد نظر قرار گيرند که دارای شناسنامة ژنتيکی کاملاً مشخص و توانايی های ژنتيکی بالا باشند بايستی مد نظر داشت که در حالت اول کميت و کيفيت توليد مورد نظر بوده و سعی مزرعه دار همواره بر آن است تا علاوه بر توليد بيشتر کيفيت مطلوب تر نيز حاصل آيد اما در حالت دوم بيشترين توجه بر روی کيفيت پرندگان توليدی متمرکز می باشد و در اين مزارع سعی بر آن است تا پرندگان توليدی از لحاظ ژنتيکی و نژادی دارای برترين خصوصيات باشند و بتوانند اين خصوصيات را به نسلهای بعدی خود انتقال دهند.از طرف ديگر ميزان سرمايه گذاری اوليه نيز تاثير مستقيمی بر روی انتخاب متد اوليه خواهد داشت.

به طور کل جهت شروع يک پروژه سه راه مد نظر می باشد:

۱) خريد تخم نطفه دار و جوجه كشي

۲) خريد جوجه در سنين مختلف

۳) خريد پرندگان مولد

مورد نخست علي رغم نيار به سرمايه اوليه کمتر دارای خطرات بيشتری خصوصاً برای کسانی که آشنايی کافی به مسائل جوجه کشی و پرورش جوجه ندارند خواهد بود و لذا تنها در مواردی پيشنهاد می گردد که شخص سرمايه گذار دارای تخصص و تجربه کافی در اين زمينه باشد و يا از گروه مشاور متخصص و معتمد استفاده نمايد. ضمن اينکه ميزان خواب سرمايه در اين حالت بيش از دو سال خواهد بود.

روش دوم خريد جوجه های تعيين جنسيت شده در سنين چهار هفتگی به بالا خواهد بود . در اين روش علی رغم هزينه بيشتر نسبت به روش اول مشکلات کمتری در انتظار مزرعه دار خواهد بود زيرا شترمرغ های دو ماهه به بالا دارای مقاومت بيشتری در مقابل شرايط نامساعد محيطی بوده و نگهداری آنها نياز به تجربة کمتری نسبت به تخم و جوجه های جوان تر دارد ليکن در اين روش نيز زمان توليد با توجه به سن پرنده خريداری شده از شش ماه ( در صورت خريد پرندگان پيش مولد ۵/۱ ساله ) تا دو سال متغير خواهد بود.

سومين روش خريد پرندگان مولد بالغ می باشد که اين امر مستلزم صرف هزينه اوليه بالايی خواهد بود اما به توليد کننده اين امکان را می دهد که فوراً شروع به توليد نمايد.

با توجه به موارد ذكر شده پيشنهاد ما اين است که جهت شروع در صورت امکان ترکيبی از هر سه روش گفته شده بکار گرفته شود تا علاوه بر کاهش فشار مالی وارد بر سيستم ناشی از انتخاب روش سوم ريسک و خطرات احتمالی در روش اول را نيز نداشته باشيم ضمن اينکه با اتخاذ اين روش ترکيبی مدت انتظار جهت شروع توليد نيز بسيار کمتر از حالت دوم خواهد بود.

در هر حال و بدون توجه به نوع سيستم انتخابی، سرمايه گذاران بايستی توجه داشته باشند که در هنگام شروع از خريد پرندگانی که دارای مراتب خويشاوندی بالا و پتانسيل ژنتيکی پائينی هستند خودداری نمايند و خريد از مزارع معتبری را که ضمانتهای کافی و مستند را ارائه می دهند در اولويت قرار دهند و بدين نکته توجه داشته باشند که صرفه جويی در اين زمان و خريد پرندگان ارزان قيمت و بی کيفيت ضررهای غير قابل جبرانی را در آينده در پی خواهد داشت.

تعريف خوراک

خوراک به موادی گفته می شود که پس از خورده شدن توسط حيوان هضم، جذب و مورد استفاده قرار گيرند و همچنين آن بخش از غذا را که توسط حيوان مورد استفاده قرار می گيرد مواد مغذی می گويند .

در شترمرغ نيز مانند ساير دامها،تغذيه حدود ۸۰-۷۰ % هزينة پرورش را در بر می گيرد که البته با توجه به قابليتهای بالای شترمرغ در استفاده از غذاهای فقير و متنوع می توان تا حد زيادی از اين هزينه ها را جبران کرد.با وجود گذشت بيش از يک قرن از پرورش شترمرغ اهلی هنوز اطلاعات چندان دقيقی از نيازهای غذايی اين پرنده در دسترس نمی باشد.

شترمرغ ها بطور کامل علفخوار نيستند و در حيات وحش بخشی از خوراک آنها را حشرات، پستانداران کوچک مارمولکها و حتی گاهی تخم پرندگان تشکيل می دهند. شترمرغ ها قابليت زندگی در مراتع فقير را دارند و می توانند به راحتی در مکانهايی که گاو و حتی گوسفند قادر به زندگی نيستند، خوراک مورد نياز خود را تهيه نمايند.

مطالعات انجام گرفته بر روی شترمرغ ها نشان می دهد که آنها قادرند حجم بالايی از الياف خام را گوارش نمايند.

مسير حرکت غذای مصرفی در شترمرغ ها بدين صورت است که خوراک ابتدا از مری به پيش معده رفته و گوارش اوليه بوسيله شيره معدی انجام می گيرد، سپس اين خوراک از يک منفذ بزرگ وارد معده ماهيچه ای (سنگدان) می گردد و در آنجا غذا با کمک سنگريزه ها به قطعات کوچکتر خرد می گردد (مشابه عمل دندان در ساير جانوران) سپس غذا وارد روده کوچک شده و با اضافه شدن ترشحات روده ای خصوصاً لوزالمعده، مواد مغذی جذب می گردند

همچنين فعاليتهای تخميری که توسط باکتريها و در روده کور و بزرگ انجام می گيرد شترمرغ را قادر می نمايد که از مقادير بالای فيبر در غذا استفاده نمايد.

در حقيقت وقتی ما در مورد تغذيه شترمرغ صحبت می کنيم، از تغذيه يک حيوان با آناتومی منحصر به فرد و در نتيجه توانايی هايی خاص صحبت می نماييم. از آنجا که شترمرغ بزرگترين پرندة روی زمين است اين اندازه بزرگ بر روی قابليت سازش پذيری آن با آب و هوای منطقه تاثير بسيار زيادی می گذارد. همچنين اين جثه بزرگ مشخص کنندة يک ضريب رشد سريع در زندگی او می باشد. تخمير خوراک خورده شده در اين پرنده در روده بزرگ صورت می گيرد نه چينه دان (شترمرغ چينه دان ندارد) و احتمالاً دمای بالای موجود در حفره بدن به تخمير اوليه و نيز جذب اسیدهای چرب با زنجیره کوتاه در فرآیند preventi calus کمک می کند .

سنگدان ماهيچه قوی اين پرنده دارای لايه داخلی نرم بوده و برای سايش دانه های بسيار سخت مناسب نيست اما در مورد کاهش سختی فيبر کار آمد می باشد.

بزرگترين قسمت روده، روده کور rectocolomبالايی هستند که دارای حفره های بزرگ و گسترده ای برای تخمير می باشند و اين امر باعث می گردند که شترمرغ سلولز را با همان کيفيت نشخوار کنندگان هضم و گوارش نمايد. علاوه بر اينها استفاده از خوراک با فرمولاسيون ويژه و کنترل شده و به اصطلاح بالانس و همچنين کاشت مواد مورد مصرف در جيرة اين حيوان می تواند تا حدود زيادی در کاهش هزينه های تغذيه موثر باشد.

ضريب تبديل غذائی در شترمرغها

آنچه در مورد تغذيه شترمرغها مهم است اين موضوع است که شترمرغ ها توانايی ژنتيکی دارند که آنها را قادر می سازد با بکارگيری سطح کمی از خوراک مصرفی به ماکزيمم حد رشد خود در طول مراحل گوناگون زندگی دست يابند. بطور خلاصه شترمرغ ها ضريب تبديل غذايی خوبی دارند ، خصوصاً تا سن ۶۰ ماهگی که همه تاکید بایستی دربدست آوردن حداکثر FCR در این مرحله باشد .

در سن شش ماهگی کمترين وزنی که پيشنهاد می گردد حدود ۷۰ کيلوگرم است و بايستی توجه داشت که پس از اين سن کاهش چشمگيری در FCR رخ خواهد داد .

عوامل موثر بر جريان های تغذيه ای

۱ ) بکارگيری يا عدم بکارگيری کارشناس دامپروری متخصص در امر تغذيه

۲ ) سن بازار دهی پرندگان کشتاری

۳ ) سن و ترکيب گله مادر

۴ ) نوع آب و هوای منطقه

۵ ) عوامل مديريتی و نوع مديريت اعمالی در مزرعه

۶ ) قابل دسترس بودن مواد مورد نياز

۷ ) قيمت مواد اوليه در دوره های مختلف تغذيه

۸ ) کيفيت مواد اوليه مورد استفاده

بايد توجه داشت که حتی ترکيبات خاک منطقه و مواد خوراکی که احتمال دارد به طور اتفاقی و خارج از برنامه توسط پرنده مصرف گردند می توانند تا حدودی در اعمال يک برنامه تغذيه ای موفق دخيل باشند.

ترکیبات خوراک در شترمرغ

بطور کلی دو ترکيب مختلف را می توان در تغذيه شترمرغ عنوان نمود:

۱ ) قسمت علوفه ای مانند: يونجه و شبدر که در سنين مختلف از ۶۰-۱۰ % جيره را شامل می گردد.

۲ ) قسمت کنسانتره مرکب از موادی نظير: گندم، جو، ذرت، سويا، کنجاله ها، سبوس، مواد معدنی و ويتامينه و موادی از اين قبيل که در سنين گوناگون ۹۰ -۴۰% کل جيره غذايی را تشکيل می دهد و در حقيقت قسمت مغذی جيره به شمار می رود.

بايستی بدين نکته توجه داشت که هر گونه صرفه جويی در تهيه مواد خوراکی با کيفيت می تواند ضررهای غيرقابل جبرانی را به پرندگان وارد وارد آورد، لذا پيشنهاد می گردد که جهت تغذيه از مواد اوليه مرغوب و با کيفيت بالا استفاده گردد.

نحوه تنظیم فرمولهای غذایی

جهت دستيابی به حداکثر راندمان توليد و افزايش بهره وری و همچنين کاهش هزينه های خوراک و تغذيه که قسمت اعظم هزينه های پرورشی را شامل شده و تاثير مستقيم بر ميزان سودآوری يک مزرعه را دارند، استفاده از يک کارشناس مجرب و کار آزموده که آشنايی کامل و کافی به فيزيولوژی تغذيه پرنده داشته و همچنين با ترکيبات مواد غذايی مختلف به خوبی آشنا می باشد اجتناب ناپذير به نظر می رسد. همچنين از آنجا که نوع تغذيه تعيين کنندة کيفيت نهايی محصول و کيفيت تعيين کنندة قيمت و در نهايت ميزان سود آوری می باشد لذا اهميت استفاده از جيره های غذايی بالانس شده به خوبی آشکار می گردد.

ذکر اين نکته ضروری است که در هنگام تنظيم يک فرمول غذايی بايد به فاکتورهای گوناگونی توجه داشت و با مد نظر قرار دادن مجموعه ای از عوامل اقدام به تهيه جيره مناسب نمود. به طور مثال يک جيره با کيفيت در مولدها، جيره ای است که علاوه بر افزايش کميت و کيفيت توليد فرصت کافی جهت جبران و تجديد مواد معدنی و ويتامينه و … را برای هر پرنده به وجود آورد و فشار ناشی از توليد به بدن پرنده را خنثی نمايد و در جوجه ها جيره ای که بتواند حداکثر بازدهی را در رشد و وزن گيری پرنده داشته باشد، جيره ای مناسب و کار آمد خواهد بود.

بايد توجه داشت که در تهيه خوراک پرنده علاوه بر مواد پايه شامل ذرت و سويا و گندم و جو و … استفاده از مواد اصلی يا اجزاء ثابت جيره نيز بسيار حائز اهميت است. مواد ثابت جيره می توانند موادی مانند مکملهای معدنی و ويتامينه، نمک و موادی از اين قبيل باشند.

معمولترين پرسشی که ذهن يک مزرعه دار را به خود مشغول می کند اين است که آيا خريد خوراک آماده به صرفه تر است يا ترکيب و تهيه آن در مزرعه؟

پاسخ به اين پرسش تابع عواملی گوناگونی است به طور مثال اگر يک مزرعه دارای شرايط زير باشد بهتر آن است که عمل تهيه خوراک به طور مستقل در مزرعه انجام گيرد:

۱ ) داشتن زمين کافی جهت کشت مواد اوليه به ميزان قابل توجه و يا داشتن زمين جهت جايگزينی محصول يعنی کشت محصولی که به طور مستقيم در تهيه خوراک پرنده مصرف ندارد اما با فروش قسمتی از آن می توان مواد اوليه مورد نياز را تهيه کرد و بدين طريق حداکثر بهره برداری را از زمين های تحت مالکيت داشت.

۲ ) داشتن کارشناس دامپرور مجرب جهت تهيه فرمول غذايی مناسب

۳ ) داشتن امکانات لازم جهت ميکس خوراک (آسياب و ميکسر)

اما اگر مزرعه ای فاقد امکانات مذکور باشد عاقلانه ترين راه ممکن تهيه خوراک آماده از کارخانجات معتبر خوراک سازی است که به صحت گفته ها و عملکردشان اطمينان کامل داريد.

محل استقرار دانخوری و آبخوریها

بهتر آن است که دانخوری و آبخوريها با فاصله نسبتاً زيادی از يکديگر نصب گردند که اين امر از مخلوط شدن دان و آب با يکديگر جلوگيری کرده و شرايط بهتری را برای پرنده فراهم می آورد.

ميزان مصرف خوراک و نوبتهای غذادهی

ميزان خوراک مصرفی شترمرغها در سنين گوناگون بسيار متفاوت بوده بطوريکه از ۲۰۰-۱۲۰ گرم در يکماهگی آغاز و تا ۵/۲ کيلوگرم در روز خواهد بود اما بطور معمول خوراک مصرفی به ازاء هر شترمرغ بالغ معادل ۵/۲ -۲ کيلوگرم در روز می باشد که البته اين ميزان می تواند بسته به فصل، نوع آب و هوای منطقه، نوع فرمولاسيون خوراک متغير باشد.

بايد توجه داشت که هر گونه تغييراتی که سر خود و بدون پايه علمی در نوع فرمولاسيون خوراک و يا ميزان خوراک مصرفی اعمال گردد می تواند پيامدهای منفی را در پی داشته باشد.

منبع : برندزلینک

www.brandslink.ir

ارسال شده در تاریخ : 12 اسفند 1392 ساعت 17:50

بازگشت به صفحه اصلی مقالات

نظرات کاربران

هیچ نظری ثبت نشده

ارسال نظر

برای ثبت نظر ابتدا با حساب کاربری خود وارد سایت شوید

ارسال کننده
نام ونام خانوادگی : : rezasharif
نام کاربری : gharibe12
تاریخ عضویت : 1 اسفند 1392
تعداد مقالات ارسالی : 577
تعداد لینک ها : 0